Przewodniki / Zajęcie towaru w UK · Aktualizacja: 30 września 2026

Zajęcie towaru lub auta przez Border Force i HMRC: zwrot i odwołanie

Border Force lub HMRC zajęły twój towar, paczkę albo samochód? Wyjaśniamy, czym różni się wniosek o zwrot od zakwestionowania zajęcia, jakie terminy podaje gov.uk i dlaczego nie warto czekać.

Ten przewodnik jest też dostępny po angielsku.

Co oznacza zajęcie towaru przez służby celne w UK

Border Force (straż graniczna) i HMRC (brytyjski urząd skarbowo-celny) mogą zająć towary, pojazdy i paczki, jeśli uznają, że złamano zasady przywozu lub odbioru towarów. Według gov.uk służby celne niszczą albo sprzedają to, co zajęły. To nie jest zwykłe „zatrzymanie do wyjaśnienia”: po zajęciu własność może zostać utracona, jeżeli nie zareagujesz na czas.

Dotyczy to zarówno osób prywatnych (np. przywóz alkoholu czy papierosów ponad limity), jak i firm, kierowców i przewoźników. Zajęty może zostać także pojazd, którym przewożono towar.

Zawiadomienie o zajęciu — od niego zaczyna się wszystko

Przy zajęciu otrzymujesz dokument (zawiadomienie lub pismo) z numerem referencyjnym zajęcia. Zachowaj go. Numer referencyjny jest potrzebny zarówno do wniosku o zwrot, jak i do zakwestionowania zajęcia. Na zawiadomieniu jest też adres, pod który należy pisać w sprawach zajęć dokonanych przez HMRC.

Gov.uk przewiduje dwie drogi, które warto od siebie odróżnić:

• wniosek o zwrot (restoration request) — prosisz o oddanie rzeczy, nie kwestionując legalności zajęcia;
• zakwestionowanie zajęcia (notice of claim) — twierdzisz, że zajęcie było bezprawne, a sprawa trafia do sądu.

Wniosek o zwrot (restoration)

Wniosek o zwrot można złożyć nawet wtedy, gdy służby miały prawo zająć towar. Składa się go pisemnie — gov.uk udostępnia wzór listu, ale można napisać własny. We wniosku podaj:

• numer referencyjny zajęcia,
• imię, nazwisko i adres,
• listę rzeczy ze szczegółami (ilości, marki),
• dowód własności — przy pojeździe wymagany jest dowód zakupu,
• dokumenty uzupełniające, np. dokumenty importowe.

Wnioski w sprawie zajęć dokonanych przez Border Force kieruje się do krajowej jednostki ds. zajęć (National post seizure unit) w Plymouth; w sprawie zajęć HMRC — na adres podany w otrzymanym zawiadomieniu lub piśmie.

Zwrot nie musi być bezpłatny: gov.uk wskazuje, że może być konieczne uiszczenie opłaty oraz należnych należności celno-podatkowych. Jeśli wniosek zostanie odrzucony albo nie zgadzasz się z wysokością opłaty, możesz poprosić o ponowne rozpatrzenie (review), a jeśli jego wynik cię nie zadowala — odwołać się do trybunału podatkowego.

Termin na wniosek o zwrot: dwie wersje na gov.uk

Tu gov.uk podaje informacje, które łatwo odczytać niespójnie. Strona o odzyskiwaniu rzeczy stwierdza, że na złożenie wniosku o zwrot nie ma terminu. Jednocześnie ta sama strona podaje, że towary łatwo psujące się (np. żywność, piwo, tytoń) są niszczone od razu, a pozostałe rzeczy — w tym pojazdy — po 45 dniach, jeśli nie złożono wniosku o zwrot. Z kolei strona przeglądowa o zajęciach mówi o 45 dniach na odebranie rzeczy osobistych z zajętego pojazdu, na podstawie listu oznaczonego „personal property”.

Zakwestionowanie zajęcia (notice of claim)

Jeśli uważasz, że zajęcie było bezprawne, składasz notice of claim. Według gov.uk musi ono dotrzeć do HMRC lub Border Force w ciągu miesiąca od zajęcia rzeczy. Liczy się data otrzymania przez urząd, nie data wysłania — wysyłaj z zapasem. Można je przesłać e-mailem lub pocztą do właściwej jednostki.

W zawiadomieniu podaj te same dane co we wniosku o zwrot (numer referencyjny, dane, lista rzeczy, dowód własności przy pojeździe) oraz wyjaśnienie, dlaczego zajęcie było bezprawne.

Konsekwencje trzeba znać z góry:

• sprawa trafia do sądu — gov.uk mówi wprost, że trzeba będzie stawić się w sądzie;
• jeśli przegrasz, możesz zostać obciążony kosztami sądowymi;
• jeśli wygrasz, rzeczy zostaną zwrócone, a jeśli już je zutylizowano — możesz ubiegać się o odszkodowanie.

Na skargi dotyczące zachowania funkcjonariuszy jest osobna ścieżka — składa się je do Border Force albo HMRC, zależnie od tego, kto dokonał zajęcia.

Którą drogę wybrać

Wniosek o zwrot sprawdza się, gdy błąd był po twojej stronie (np. przekroczone limity, brak zgłoszenia), ale masz argumenty za oddaniem rzeczy. Notice of claim ma sens, gdy masz dowody, że zasad nie złamano. O limitach przywozu używek piszemy w przewodniku o limitach alkoholu i papierosów między UK a Polską, a o paczkach w przewodniku o zatrzymanej paczce kurierskiej.

Towary zakazane i ograniczone

Część zajęć wynika nie z limitów, lecz z charakteru towaru. Gov.uk wymienia towary zakazane, które przy przywozie do UK są zajmowane, m.in.:

• narkotyki (substancje kontrolowane),
• broń zakazaną, np. noże sprężynowe,
• spreje obronne (gaz pieprzowy, CS),
• zagrożone gatunki zwierząt i roślin,
• nieoszlifowane diamenty,
• materiały nieprzyzwoite i obsceniczne,
• osobisty przywóz mięsa i nabiału z większości krajów spoza UE.

Towary ograniczone wymagają specjalnych licencji. Należą do nich broń palna, materiały wybuchowe i amunicja, niektóre produkty spożywcze i roślinne (zainfekowane, nieprzeznaczone do użytku osobistego lub niepochodzące z UE) oraz wyroby objęte konwencją CITES — w tym niektóre kosmetyki, wyroby ze skór egzotycznych, futra i instrumenty z drewna. Towary naruszające prawa własności intelektualnej (podróbki) również mogą zostać zajęte, a gov.uk zaznacza, że grozi za nie ściganie.

Przy towarach zakazanych trudno liczyć na zwrot. Firmy przewożące towary wymagające pozwoleń znajdą więcej w poradniku o tym, jakie towary wymagają dodatkowych pozwoleń przy odprawie.

Co zrobić od razu po zajęciu

• Zachowaj zawiadomienie i zapisz numer referencyjny oraz datę zajęcia.
• Zdecyduj: wniosek o zwrot czy zakwestionowanie zajęcia.
• Przy notice of claim zaplanuj doręczenie wyraźnie przed upływem miesiąca.
• Przy wniosku o zwrot nie czekaj — działaj w ciągu 45 dni.
• Zbierz dowody własności i dokumenty importowe.
• Rzeczy osobiste z zajętego pojazdu odbierz, pisząc list oznaczony „personal property”.

Powiązane przewodniki

• Zakupy w UK na własny użytek: kiedy cło i VAT w Polsce

• Leki na własny użytek w podróży i w paczkach między UK a Polską

• Paczka z prezentem z Polski do UK: VAT, cło i czego nie wysyłać

Źródła

• Customs seizures (GOV.UK)
• Get your things back (GOV.UK)
• Disagree with a customs seizure (GOV.UK)
• Banned and restricted goods (GOV.UK)

Informacje ogólne, nie porada prawna, podatkowa ani celna. Przepisy się zmieniają — przed wysyłką sprawdź aktualne wymagania w źródłach urzędowych lub u agencji celnej.